Kwaliteitsverbetering en Beleidsontwikkeling, Reader
Jaar 2, periode 4
Ijzeldoorn, van M. ‘Kwaliteit’: een eerste oriëntatie
§1.1 Inleiding
Kwaliteit is een complex, veelzijdig, maar ook beperkt begrip. Hier wordt het begrip
geanalyseerd door het onder de loep nemen van verschillende eigenschappen van het
begrip. De omschrijving van kwaliteit is het resultaat van kennis, overtuigingen, belangen en
omstandigheden waaronder sprake is van kwaliteit.
§1.2 De vele dimensies van kwaliteit
Pirsig 1. kwaliteit is een vormende, scheppende kracht. Zingeving is een belangrijke bron
voor het handelen, omdat het de verwachting van ‘beter’ impliceert. Zingeving is dus het
streven naar beter = kwaliteit. Het is de motor achter ontwikkeling. 2. Het streven naar
kwaliteit vraagt betrokkenheid, motivatie en aandacht van mensen.
Kwaliteit als een abstract begrip
Om zinvol over het begrip te kunnen spreken moet het ergens aan gekoppeld worden.
Daarna moet het gespecificeerd worden door het in te kaderen. Als dit niet goed gebeurd,
blijft structurele en systematische aandacht voor kwaliteit achterwege.
Kwaliteit als normatief begrip
Kwaliteit is een eigenschap die mensen toekennen aan iets of iemand. Het is een
waardeoordeel die gebaseerd kan zijn op een onderlinge vergelijking of op een vergelijking
met een bepaalde standaard (absoluut oordeel). Bij beide kwaliteitsoordelen zijn normen in
het geding. Kwaliteit is meetbaar als er expliciete normen omschreven worden voor
omschreven zaken. Kwalitatief geformuleerde normen zijn net zo belangrijk als kwantitatieve
normen.
Kwaliteit als relatief begrip
Het normatieve karakter van het begrip maakt duidelijk dat kwaliteit altijd relatief is. Het is
relatief in tijd en relatief, omdat het wordt beschouwd vanuit verschillende belangen.
Kwaliteit als een politiek begrip
Kwaliteit wordt in de politiek oneigenlijk gebruikt. Er worden valse beloften gemaakt van
kwaliteit door politici om kiezers voor zich te winnen. Ook bij instellingen worden er valse
beloften gemaakt. Het begrip wordt dus ook voor minder goede doelen gebruikt.
Kwaliteit als een communicatief begrip
Evaluatie en een gesprek over kwaliteit heeft een legitimerende functie als het gaat om het
leveren van een goede dienst of product. Ook heeft het gesprek over kwaliteit een leer- en
ontwikkelingsfunctie. Commentaar en inventiviteit van anderen wordt gebruikt om het eigen
handelen te evalueren, verbeteren en te vernieuwen. Het betreft hier een dialoog.
Het is een communicatief begrip, omdat het getoond en onderkend moet worden. Het gaat
om samenwerken.
Kwaliteit als een dynamisch begrip
Wat er onder kwaliteit wordt verstaan en hoe het wordt beoordeeld, is een kwestie van
steeds opnieuw onderhandelen. Afspraken over aspecten van kwaliteit zijn altijd tijd en
plaats gebonden, omdat situaties en opvattingen steeds veranderen. Dit is een van de
redenen dat kwaliteit ook een dynamisch begrip is. Het is ook dynamisch, omdat het vraagt
om investering in scholing, leren en ontwikkelen en ambitie en bezieling om kwaliteit te willen
leveren.
De moraal
Jaar 2, periode 4
Ijzeldoorn, van M. ‘Kwaliteit’: een eerste oriëntatie
§1.1 Inleiding
Kwaliteit is een complex, veelzijdig, maar ook beperkt begrip. Hier wordt het begrip
geanalyseerd door het onder de loep nemen van verschillende eigenschappen van het
begrip. De omschrijving van kwaliteit is het resultaat van kennis, overtuigingen, belangen en
omstandigheden waaronder sprake is van kwaliteit.
§1.2 De vele dimensies van kwaliteit
Pirsig 1. kwaliteit is een vormende, scheppende kracht. Zingeving is een belangrijke bron
voor het handelen, omdat het de verwachting van ‘beter’ impliceert. Zingeving is dus het
streven naar beter = kwaliteit. Het is de motor achter ontwikkeling. 2. Het streven naar
kwaliteit vraagt betrokkenheid, motivatie en aandacht van mensen.
Kwaliteit als een abstract begrip
Om zinvol over het begrip te kunnen spreken moet het ergens aan gekoppeld worden.
Daarna moet het gespecificeerd worden door het in te kaderen. Als dit niet goed gebeurd,
blijft structurele en systematische aandacht voor kwaliteit achterwege.
Kwaliteit als normatief begrip
Kwaliteit is een eigenschap die mensen toekennen aan iets of iemand. Het is een
waardeoordeel die gebaseerd kan zijn op een onderlinge vergelijking of op een vergelijking
met een bepaalde standaard (absoluut oordeel). Bij beide kwaliteitsoordelen zijn normen in
het geding. Kwaliteit is meetbaar als er expliciete normen omschreven worden voor
omschreven zaken. Kwalitatief geformuleerde normen zijn net zo belangrijk als kwantitatieve
normen.
Kwaliteit als relatief begrip
Het normatieve karakter van het begrip maakt duidelijk dat kwaliteit altijd relatief is. Het is
relatief in tijd en relatief, omdat het wordt beschouwd vanuit verschillende belangen.
Kwaliteit als een politiek begrip
Kwaliteit wordt in de politiek oneigenlijk gebruikt. Er worden valse beloften gemaakt van
kwaliteit door politici om kiezers voor zich te winnen. Ook bij instellingen worden er valse
beloften gemaakt. Het begrip wordt dus ook voor minder goede doelen gebruikt.
Kwaliteit als een communicatief begrip
Evaluatie en een gesprek over kwaliteit heeft een legitimerende functie als het gaat om het
leveren van een goede dienst of product. Ook heeft het gesprek over kwaliteit een leer- en
ontwikkelingsfunctie. Commentaar en inventiviteit van anderen wordt gebruikt om het eigen
handelen te evalueren, verbeteren en te vernieuwen. Het betreft hier een dialoog.
Het is een communicatief begrip, omdat het getoond en onderkend moet worden. Het gaat
om samenwerken.
Kwaliteit als een dynamisch begrip
Wat er onder kwaliteit wordt verstaan en hoe het wordt beoordeeld, is een kwestie van
steeds opnieuw onderhandelen. Afspraken over aspecten van kwaliteit zijn altijd tijd en
plaats gebonden, omdat situaties en opvattingen steeds veranderen. Dit is een van de
redenen dat kwaliteit ook een dynamisch begrip is. Het is ook dynamisch, omdat het vraagt
om investering in scholing, leren en ontwikkelen en ambitie en bezieling om kwaliteit te willen
leveren.
De moraal
