FIa week
Norbert Elias – civilisatie proces
o Zelfbeheersing
o Alles is voordurend in verandering
o Geen scheidingen tussen macro en micro
o Figuraties -> veranderende netwerken, niemand heeft controle (economische crisis, vergrijzing)
o Vermijding schaamte
o Analyse van civilisatie:
o Van middeleeuwen tot 1900
o Staatsvorming ontstaat (kernproces -> geweldsmonopolie)
o Gerationaliseerd gedrag -> zelfbeheersing (als machtsmiddel)
Michel foucault – Disciplinering
1. Geschiedenis van de waarheid (jaren 60) -> meest epistemologie (waarheid in die tijd) en ontstaan
menswetenschappen.
o Niet alleen het denken zelf, maar de mogelijkheidsvoorwaarden voor dat type denken.
o De macht in kennis.
o Ontmaskering van instituties die neutraal lijken te zijn.
2. Macht en discipline (jaren 70) -> praktijken en nieuwe vorm van macht.
o Archeologie van het strafsysteem
o Restrictief: Eerst: zichtbare macht, repressie
o Destructief: Daarna: straffen, gruwelijk, publieke marteling, straf staat gelijk aan een misdaad.
o Productief: Nu: disciplinering, effectieve correctie-> meer mentaal gericht, misdaad is een
overtreding tov de maatschappij.
Normalisering = data verzameling, norm stellen en afwijkingen -> vergelijking mogelijk
o Macht werd niet gezien als iets over anderen, maar juist over je eigen leven macht hebben.
3. Govermentality & het zelf (jaren 80) -> disciplinering en zelfbestuur
o Opkomst biopower -> correctie van het pathologische richting de norm -> komt steeds meer voor
door ontwikkelingen in de wetenschap.
Mensen gaan zichzelf corrigeren
Door anoniem, neutraal, wetenschappelijk oordeel.
Opdracht om dat dus te ontmaskeren
o Gezondheidspanopticon
Registratie van je hele leven, en gecorrigeerd. (normaliseren van kind, school, etc)
o Vrijheid?
Overal object van disciplinering, ook door app.
o Bestuur -> kritische houding
o Vooruitgang wetenschap -> intensievere vormen van discipline
o Panoptisme over samenleving -> iedereen volgt terwijl degene die het oplegt niet perse sterker is,
subjectiviteit wordt opmgevormd
o Examen koppelt machtsuitoefening aan een bepaald type kennisvorming.
Norbert Elias – civilisatie proces
o Zelfbeheersing
o Alles is voordurend in verandering
o Geen scheidingen tussen macro en micro
o Figuraties -> veranderende netwerken, niemand heeft controle (economische crisis, vergrijzing)
o Vermijding schaamte
o Analyse van civilisatie:
o Van middeleeuwen tot 1900
o Staatsvorming ontstaat (kernproces -> geweldsmonopolie)
o Gerationaliseerd gedrag -> zelfbeheersing (als machtsmiddel)
Michel foucault – Disciplinering
1. Geschiedenis van de waarheid (jaren 60) -> meest epistemologie (waarheid in die tijd) en ontstaan
menswetenschappen.
o Niet alleen het denken zelf, maar de mogelijkheidsvoorwaarden voor dat type denken.
o De macht in kennis.
o Ontmaskering van instituties die neutraal lijken te zijn.
2. Macht en discipline (jaren 70) -> praktijken en nieuwe vorm van macht.
o Archeologie van het strafsysteem
o Restrictief: Eerst: zichtbare macht, repressie
o Destructief: Daarna: straffen, gruwelijk, publieke marteling, straf staat gelijk aan een misdaad.
o Productief: Nu: disciplinering, effectieve correctie-> meer mentaal gericht, misdaad is een
overtreding tov de maatschappij.
Normalisering = data verzameling, norm stellen en afwijkingen -> vergelijking mogelijk
o Macht werd niet gezien als iets over anderen, maar juist over je eigen leven macht hebben.
3. Govermentality & het zelf (jaren 80) -> disciplinering en zelfbestuur
o Opkomst biopower -> correctie van het pathologische richting de norm -> komt steeds meer voor
door ontwikkelingen in de wetenschap.
Mensen gaan zichzelf corrigeren
Door anoniem, neutraal, wetenschappelijk oordeel.
Opdracht om dat dus te ontmaskeren
o Gezondheidspanopticon
Registratie van je hele leven, en gecorrigeerd. (normaliseren van kind, school, etc)
o Vrijheid?
Overal object van disciplinering, ook door app.
o Bestuur -> kritische houding
o Vooruitgang wetenschap -> intensievere vormen van discipline
o Panoptisme over samenleving -> iedereen volgt terwijl degene die het oplegt niet perse sterker is,
subjectiviteit wordt opmgevormd
o Examen koppelt machtsuitoefening aan een bepaald type kennisvorming.
