Samenvatting Internationaal Ondernemen 1

1. Internationaal ondernemen

1.1. Internationaal ondernemen, ruimer dan
internationale handel
Definitie
Het omvat het geheel van grensoverschrijdende economische activiteiten
van een onderneming gericht op de creatie van meerwaarde.

= alle mogelijke economische interacties tussen landen:
- Aankoop en verkoop van goederen (Duitsland is een belangrijk
exportland van goederen)
- Aankoop en verkoop van diensten (bankactiviteiten, transportsector,
toerisme, consultancy, bedrijven…)
- Internationale investeringen (bv: opstarten van een bedrijf in het
buitenland of buitenlandse bedrijven die naar België komen omwille
van een strategische interessante locatie)
- Produceren in andere landen
- Uitwisseling van knowhow en technologie
- Beleggen in buitenlandse financiële producten…

1.1.1. Handel in goederen
- Internationale activiteit tot 40-50 jaar geleden was van grote
multinationals
- Elke onderneming is vandaag de dag actief over de grenzen
- Geen enkel land is nog economisch onafhankelijk
- Gebeurtenissen aan de andere kant van de wereld kunnen invloed
hebben op onze economie
- Factoren die zorgen voor verwevenheid tussen landen:
o Handel in goederen en diensten
o De internationale kapitaalstromen
o Arbeidsmigratie

Cijfers die de sterke groei van de internationale handel illustreren:
- 1750: industriële revolutie
- 1950: uitgangspunt (waarde verhandelde goederen 100)
- 1970: totale handel bedroeg 300
 Maw een verdrievoudiging tegenover het basisjaar
- 1980: handelsvolume toegenomen tot 2000
- 2e helft 20ste eeuw: “Gouden tijdperk” Hoogconjunctuur
o ’90: zeer snelle stijging van de wereldhandel
- 1990-2000: volume steeg van 3400 tot 6200
o Door: bevolkingsgroei, WTO (wereld handelsorganisatie)
Uruguay Ronde, vooruitgang wetenschap & technologie,
goedkope energie, …
- 2001-2002: tijdelijke stagnatie van de groei


1

, - 2003: begint de wereldhandel terug sterk te groeien, door de BRIC-
landen, aantal groeilanden met China voorop
- 2008: financiële crisis en de daarop volgende monetaire crisis
binnen de EU  duidelijke groeivertraging sinds deze momenten
- 2014: volume 18 000
- Sinds WOII is het verhandelde volume dus toegenomen met factor
180 en de groei ging sneller met slechts enkele uitzonderingsjaren
- ’74 en ’83: oliecrisissen
- WO I & WOII  autarkie (zelfvoorzienend)

Hoogconjunctuur: grote economische bedrijvigheid met grote
consumptieneiging en weinig werkloosheid
 Maar! Te hoge conjunctuur leidt tot inflatie: als Vraag > Aanbod
 Prijsstijging. (Inflatie: daling van geldwaarde)

Besluit 1:
Conjunctuurgolven: Hoogconjunctuur wordt steeds opgevolgd door
laagconjunctuur

Besluit 2:
 De jaren van groeiende wereldhandel worden steeds gevolgd door
jaren van toenemende welvaart
 Na jaren van kleinere groei of inkrimping, volgen steeds jaren van
afnemende welvaart
 Duidelijk verband tussen handel en welvaart!

Vb China!
- Redelijk arm landbouwland in de jaren 90
- Dan heel duidelijk op handel gesprongen
- En daarna een grotere welvaart! (handel zorgde voor deze welvaart)

5 schokken in de economie:
- ’70: inflatie
- Oliecrisis ‘ 73 (olieprijs steeg sterk)
- Latijns-Amerikaanse schulden crisis: de Latijns-Amerikaanse landen
konden hun schulden aan de andere landen niet betalen
- Uiteenvallen van de Sovjet Unie (maart ’91)
- Brexit

1.1.2. Handel in diensten
 internationaal ondernemen gaat verder dan de handel in tastbare
goederen (= tangibles)
 even belangrijk en nog steeds in volle groei is de uitwisseling van
ontastbare goederen of diensten (= intangibles)
- Voorbeelden: activiteiten in de banksector, in hotels en toerisme, in
te transportsector, bij consultancy firma’s en bouwbedrijven…



2

,Verenigde Staten is de grootste uitvoerder van diensten:
- Toerisme
- Transport
- Financiële diensten
 leidt vaak tot overschot op de dienstenbalans

 Handelsbalans: geeft een overschot aan wanneer de uitvoer
overstijgt. Overstijgt de invoer  tekort
 Dienstenbalans: alle in- en uitvoer van diensten in een bepaald land

Export > import: overschot op de handels/dienstenbalans
Export < import: tekort op de handels/dienstenbalans

1.1.3. Internationale kapitaalstromen
- Internationale investeringen zijn een vorm van internationaal
ondernemen
= transfer van activa over de grenzen heen of het aankopen van
buitenlandse activa
 bv het oprichten van een eigen fabriek in een ander land
(transfer)
 bv het overnemen van een buitenlandse concurrent (aankoop)

Onderscheid van 3 financiële stromen:
1. Directe investeringen (foreign direct investment):
o International financieel verkeer met als doel directe controle in
het buitenland te verwerven
 Bv: opstarten van een onderneming in het buitenland
o In landen met strategisch interessante locatie (België)
 Invloed van buitenlandse bedrijven door directe
investeringen fel toegenomen

Inkomende directe investeringen
- Kunnen (on)gunstig zijn voor een land
- Bv: nieuwe vestiging van het Amerikaanse Nike
o Gunstig: lokale werkgelegenheid, uitbreiden
o Ongunstig: overname van SN Airlines zorgde voor verlies aan
controle over eigen bedrijf

Uitgaande directe investeringen  actief eigendom verwerven op lange
termijn
- Negatief: oprichten buitenlands filiaal in een lage-loon land kan
leiden tot verplaatsing van de productie en verlies aan
arbeidsplaatsen hier
- Positief: controle over een buitenlandse concurrent is strategisch
nodig




3

, Sommige landen verliezen hun nationaal symbool bv: Nissan is Peugeot
geworden, KLM is AirFrance geworden




4