Scheikunde samenvatting H4 (3 Havo)
Para 1
Aardolie is een fossiele brandstof. Het is een mengsel van vele duizenden stoffen.
De meest voorkomende stoffen in aardolie zijn koolwaterstoffen. Dit zijn stoffen
waarvan de moleculen uit de elementen koolstof en waterstof bestaan.
Om van aardolie producten te kunnen maken, moet je de aardolie
bewerken. De eerste stap is destillatie van de ruwe olie.
De destillatie van aardolie gebeurt in een olieraffinaderij. Hierbij worden
destillatietorens gebruikt, op het plaatje kan je een schematische
tekening hiervan zien en de producten die na de scheiding ontstaan. Ook
is er een plaatje dat aangeeft welke temperatuur bij het kooktraject van
de fractie hoort. (Het is de bedoeling om de plaatjes te leren.)
Extra uitleg plaatje:
Chemie: Uit deze fracties maakt de petrochemische
industrie bruikbare grondstoffen.
Petroleum: wordt gebruikt voor verlichting en verwarming.
De afgetapte vloeistoffen in het plaatje heten fracties. Het principe van
de destillatie is dus gebaseerd op het verschil in kooktraject van de
stoffen. Deze destillatie word ook wel gefractioneerde destillatie
genoemd.
Benzine en diesel zijn na de destillatietoren nog niet geschikt als
autobrandstof. Er wordt in de ontzwavelingsinstallatie zwavelverbindingen
verwijderd want bij de verbranding daarvan komt er zwaveldioxide vrij en dat
is schadelijk voor de mens en het milieu.
Ook worden er aan de benzine en diesel additieven toegevoegd. Die zorgen
ervoor dat de verbrandingseigenschappen verbeteren zodat de motor betere
prestaties levert.
Er is wereldwijd veel benzine ‘nodig’. Bij de gefractioneerde destillatie van aardolie wordt er niet
genoeg benzine opgeleverd als dat er vraag naar is. De extra benzine wordt gemaakt uit de nafta- en
gasoliefractie. Dit gebeurt met behulp van het kraakproces. Kraken is een ontledingsreactie waarbij
lange moleculen worden afgebroken tot kleinere moleculen. Dit kan op twee manieren thermisch en
katalytisch. Thermisch kraken betekend dat het kraakproces door verhitting plaatsvindt. Katalytisch
kraken vind plaats met behulp van een katalysator.
De koolstofkringloop beschrijft hoe het element koolstof zijn ‘natuurlijke reis’ maakt. (plaatje leren)
, Grondstoffen die opnieuw door de natuur kunnen woorden aangemaakt heten hernieuwbare
grondstoffen. Materiaal dat van planten afkomstig is noem je biomassa. Van biomassa kun je ook
brandstoffen maken. Deze brandstoffen heten biobrandstoffen.
Para 2
Para 1
Aardolie is een fossiele brandstof. Het is een mengsel van vele duizenden stoffen.
De meest voorkomende stoffen in aardolie zijn koolwaterstoffen. Dit zijn stoffen
waarvan de moleculen uit de elementen koolstof en waterstof bestaan.
Om van aardolie producten te kunnen maken, moet je de aardolie
bewerken. De eerste stap is destillatie van de ruwe olie.
De destillatie van aardolie gebeurt in een olieraffinaderij. Hierbij worden
destillatietorens gebruikt, op het plaatje kan je een schematische
tekening hiervan zien en de producten die na de scheiding ontstaan. Ook
is er een plaatje dat aangeeft welke temperatuur bij het kooktraject van
de fractie hoort. (Het is de bedoeling om de plaatjes te leren.)
Extra uitleg plaatje:
Chemie: Uit deze fracties maakt de petrochemische
industrie bruikbare grondstoffen.
Petroleum: wordt gebruikt voor verlichting en verwarming.
De afgetapte vloeistoffen in het plaatje heten fracties. Het principe van
de destillatie is dus gebaseerd op het verschil in kooktraject van de
stoffen. Deze destillatie word ook wel gefractioneerde destillatie
genoemd.
Benzine en diesel zijn na de destillatietoren nog niet geschikt als
autobrandstof. Er wordt in de ontzwavelingsinstallatie zwavelverbindingen
verwijderd want bij de verbranding daarvan komt er zwaveldioxide vrij en dat
is schadelijk voor de mens en het milieu.
Ook worden er aan de benzine en diesel additieven toegevoegd. Die zorgen
ervoor dat de verbrandingseigenschappen verbeteren zodat de motor betere
prestaties levert.
Er is wereldwijd veel benzine ‘nodig’. Bij de gefractioneerde destillatie van aardolie wordt er niet
genoeg benzine opgeleverd als dat er vraag naar is. De extra benzine wordt gemaakt uit de nafta- en
gasoliefractie. Dit gebeurt met behulp van het kraakproces. Kraken is een ontledingsreactie waarbij
lange moleculen worden afgebroken tot kleinere moleculen. Dit kan op twee manieren thermisch en
katalytisch. Thermisch kraken betekend dat het kraakproces door verhitting plaatsvindt. Katalytisch
kraken vind plaats met behulp van een katalysator.
De koolstofkringloop beschrijft hoe het element koolstof zijn ‘natuurlijke reis’ maakt. (plaatje leren)
, Grondstoffen die opnieuw door de natuur kunnen woorden aangemaakt heten hernieuwbare
grondstoffen. Materiaal dat van planten afkomstig is noem je biomassa. Van biomassa kun je ook
brandstoffen maken. Deze brandstoffen heten biobrandstoffen.
Para 2
