Samenvatting verzekeringsrecht
Week 1
Spelers in verzekeringsrecht
1. Verzekeraar: partij die risico neemt NV of onderlinge waarborgmaatschappij
of Europese gemeenschap
2. Verzekeringnemer: wederpartij die premieplichtig is (7:925 BW). natuurlijk- of
rechtspersoon
3. Tot uitkering gerechtigde: diegene die uitkering zal ontvangen (7:926 lid 2). Dit
kan ander persoon zijn dan verzekeringnemer. Verschillende termen gebruikt:
uitkeringsgerechtigde, verzekerde (7:945) of begunstigde (7:965)
4. Assurantietussenpersoon: staat tussen verzekeraar en verzekeringnemer. Hij
wordt gezien als opdrachtgever van verzekeraar
5. De gevolmachtigde van verzekeraar: presenteert zich als verzekeraar. Die moet
je dus niet dagvaarden
6. Beursmakelaar: soort assurantie tussenpersoon, maar dan professioneler; gaat
om groter bedragen. Hij regelt de verzekering voor verzekeringnemer, maar
omdat het vaak om een groot bedrag gaat worden er meerdere verzekeraars
gevonden = co- assurantie.
Verschillende verzekeraars:
- Direct writers: verzekeraars die contact met verzekeringnemer zelf houden.
- Intermediairverzekeraars werken alleen via assurantietussenpersonen.
- Co-assurantie: meerdere verzekeraars, maar voor het eenzelfde risico. De ene
tekent in voor 40% de ander voor 20% enz. bijv. als je een vliegtuig wilt
verzekeren
Structuur van titel 7.17 BW voorheen Wetboek van Koophandel, nu in BW. Denk
aan gelaagde structuur dus boek 3 en 6 ook van toepassing!. Afdeling 1: algemene
bepalingen en zijn van toepassing op alle soorten verzekering m.u.v.
zorgverzekering en herverzekering. Afdeling 2: --schadeverzekering (dus zowel 1
als 2 nodig). Afdeling 3 op sommenverzekering. zie slotbepaling voor
dwingendrechtelijke bepalingen.
Onderscheid
- Schadeverzekering: verzekering van schade en niet meer dan dat. Dus je keert
nooit meer uit dan wat de schade is.
- Sommenverzekering – een belangrijke vorm van levensverzekering – wordt door
verzekeraar uitgekeerd ongeacht of er schade is geleden. Het plaatsvinden van
het evenement is dus voldoende. De hoogte is niet afhankelijk van de schade.
Bijv. X bereikt bepaalde leeftijd, op die leeftijd wordt bepaalde soms uitgekeerd.
Bijv. Bij een schadeverzekering en X rijdt tegen jouw huis aan en jij laat het
repareren. Dan krijg X verzekeraar achter zich aan via subrogatie.
Bijv. X rijdt jou aan en jij hebt een sommenverzekering
(arbeidsongeschiktheidsverzekering) krijgt X geen verzekeraar achter zich aan
want geen subrogatie mogelijk.
Art. 925: eisen verzekeringsovereenkomst. Het moet gaan om een
- Wederkerige, consensuele overeenkomst: dus meerdere partijen.
Consensueel = vormvrij; dus geen schriftelijkheidsvereiste. Polis is slechts
bewijsmiddel)
- Premiebetaling: er moet premie zijn betaald, hoe dat moet zijn staat niet
vermeld.
1
, - Onzekerheid omtrent de hoogte van het risico: mag niet 100% zeker zijn
dat hij moet gaan uitbetalen.
Wery en Mendel(belangrijke auteurs verzekeringsrecht): ‘bijzonder
vertrouwenskarakter’.
Belangrijke onderwerpen in het verzekeringsrecht
- De precontractuele mededelingsplicht van de aspirant-verzekeringsnemer: de
verzekeraar wil risico’s kunnen inschatten voordat er een verzekering wordt
aangegaan. (art. 7:928 t/m 7:931 BW). Daarom mag een verzekeraar in twee
gevallen de uitkering volledig weigeren:
1. Als verzekeringsnemer heeft gelogen (bedrog heeft gepleegd: opzettelijke
misleiding) -> bijv. als je zegt dat je nog nooit een aanrijding hebt gehad,
terwijl dat wel het geval is.
2. Als verzekeraar bij kennis van ware stand van zaken, de overeenkomst niet
gesloten zou hebben. Dus als verzekeringsnemer iets niet heeft verteld.
- Risicoverzwaring (bijv. leegstand): als je een verzekering hebt afgesloten, maar
je gaat een tijd weg waardoor huis leeg staat; brengt meer risico’s mee. Geen
wetgeving over, maar geregeld in polisvoorwaarden door bijv. een
meldingsplicht als je huis leeg komt te staan.
- Premiebetaling: ‘geen premie, geen dekking’(7:934). Je kan het vergeten,
daarom eerst de verzekerde waarschuwen door aanmaning = plicht. Gaat in
praktijk vaak mis als verzekeraar bijv. e-mail stuurt ipv brief (mag niet zomaar).
Of stuurt een brief, maar geen bewijs van verzending.
- Verzekeringsbedrog (fraude). Bedrog (valse bonnetjes), liegen over schade,
oorzaak van de schade, schade zelf veroorzaken.
- Subrogatie: schadeverzekeraars subrogeren in rechten verzekerden en kunnen
zo hun schade verhalen op de veroorzaker van de schade.
- Verval-bedingen: bijv. als leegstand niet binnen 14 dagen wordt vermeld, dan
komt dekking te vervallen Of als er geen 5 brandblusser zijn, vervalt dekking
ook.
Uitleg van polisvoorwaarden
Asser/Wansink: “Verzekeringsovereenkomsten vragen, zoals iedere overeenkomst,
om uitleg zodra de daarbij betrokken partijen over de inhoud van de overeenkomst
of een onderdeel daarvan van mening verschillen” je zou zeggen dat uitleg altijd
nodig is. bijv. uitleg van een polisvoorwaarde.
Haviltex: is het belangrijkste; dus niet enkel taalkundig, maar ook wat partijen in
de gegeven omstandigheden over een weer redelijkerwijs aan de bepalingen
mochten toekennen en wat ze van elkaar mochten verwachten. Mede van belang:
rechtskennis en van welke kringen zijn komen.
Cao-norm staat tegenover Haviltex. Bij uitleg van cao bepalingen gaat het om de
bewoording/de tekst en de schriftelijke toelichting
DSM/FOX: deze scherpte tegenstelling is achterhaald. Er is een vloeiende
overgang. Zie ook Lundiform/Mex: ook indien veel waarde gehecht wordt aan
taalkundige uitleg, kunnen overige omstandigheden ook meewegen zoals wat
partijen verwachten.
Chubb/Dagenstaed: uitleg van polisvoorwaarden die deel uitmaken van
beurspolis. HR: als niet over voorwaarden is onderhandeld en uit stukken geen
andere conclusie kan worden getrokken, dan is uitleg afhankelijk van objectieve
factoren (de polis en toelichting, niet wat men bedoelde)
- Bij consumentenpolis wordt nooit onderhandeld, maar bij beurspolis soms wel.
2
Week 1
Spelers in verzekeringsrecht
1. Verzekeraar: partij die risico neemt NV of onderlinge waarborgmaatschappij
of Europese gemeenschap
2. Verzekeringnemer: wederpartij die premieplichtig is (7:925 BW). natuurlijk- of
rechtspersoon
3. Tot uitkering gerechtigde: diegene die uitkering zal ontvangen (7:926 lid 2). Dit
kan ander persoon zijn dan verzekeringnemer. Verschillende termen gebruikt:
uitkeringsgerechtigde, verzekerde (7:945) of begunstigde (7:965)
4. Assurantietussenpersoon: staat tussen verzekeraar en verzekeringnemer. Hij
wordt gezien als opdrachtgever van verzekeraar
5. De gevolmachtigde van verzekeraar: presenteert zich als verzekeraar. Die moet
je dus niet dagvaarden
6. Beursmakelaar: soort assurantie tussenpersoon, maar dan professioneler; gaat
om groter bedragen. Hij regelt de verzekering voor verzekeringnemer, maar
omdat het vaak om een groot bedrag gaat worden er meerdere verzekeraars
gevonden = co- assurantie.
Verschillende verzekeraars:
- Direct writers: verzekeraars die contact met verzekeringnemer zelf houden.
- Intermediairverzekeraars werken alleen via assurantietussenpersonen.
- Co-assurantie: meerdere verzekeraars, maar voor het eenzelfde risico. De ene
tekent in voor 40% de ander voor 20% enz. bijv. als je een vliegtuig wilt
verzekeren
Structuur van titel 7.17 BW voorheen Wetboek van Koophandel, nu in BW. Denk
aan gelaagde structuur dus boek 3 en 6 ook van toepassing!. Afdeling 1: algemene
bepalingen en zijn van toepassing op alle soorten verzekering m.u.v.
zorgverzekering en herverzekering. Afdeling 2: --schadeverzekering (dus zowel 1
als 2 nodig). Afdeling 3 op sommenverzekering. zie slotbepaling voor
dwingendrechtelijke bepalingen.
Onderscheid
- Schadeverzekering: verzekering van schade en niet meer dan dat. Dus je keert
nooit meer uit dan wat de schade is.
- Sommenverzekering – een belangrijke vorm van levensverzekering – wordt door
verzekeraar uitgekeerd ongeacht of er schade is geleden. Het plaatsvinden van
het evenement is dus voldoende. De hoogte is niet afhankelijk van de schade.
Bijv. X bereikt bepaalde leeftijd, op die leeftijd wordt bepaalde soms uitgekeerd.
Bijv. Bij een schadeverzekering en X rijdt tegen jouw huis aan en jij laat het
repareren. Dan krijg X verzekeraar achter zich aan via subrogatie.
Bijv. X rijdt jou aan en jij hebt een sommenverzekering
(arbeidsongeschiktheidsverzekering) krijgt X geen verzekeraar achter zich aan
want geen subrogatie mogelijk.
Art. 925: eisen verzekeringsovereenkomst. Het moet gaan om een
- Wederkerige, consensuele overeenkomst: dus meerdere partijen.
Consensueel = vormvrij; dus geen schriftelijkheidsvereiste. Polis is slechts
bewijsmiddel)
- Premiebetaling: er moet premie zijn betaald, hoe dat moet zijn staat niet
vermeld.
1
, - Onzekerheid omtrent de hoogte van het risico: mag niet 100% zeker zijn
dat hij moet gaan uitbetalen.
Wery en Mendel(belangrijke auteurs verzekeringsrecht): ‘bijzonder
vertrouwenskarakter’.
Belangrijke onderwerpen in het verzekeringsrecht
- De precontractuele mededelingsplicht van de aspirant-verzekeringsnemer: de
verzekeraar wil risico’s kunnen inschatten voordat er een verzekering wordt
aangegaan. (art. 7:928 t/m 7:931 BW). Daarom mag een verzekeraar in twee
gevallen de uitkering volledig weigeren:
1. Als verzekeringsnemer heeft gelogen (bedrog heeft gepleegd: opzettelijke
misleiding) -> bijv. als je zegt dat je nog nooit een aanrijding hebt gehad,
terwijl dat wel het geval is.
2. Als verzekeraar bij kennis van ware stand van zaken, de overeenkomst niet
gesloten zou hebben. Dus als verzekeringsnemer iets niet heeft verteld.
- Risicoverzwaring (bijv. leegstand): als je een verzekering hebt afgesloten, maar
je gaat een tijd weg waardoor huis leeg staat; brengt meer risico’s mee. Geen
wetgeving over, maar geregeld in polisvoorwaarden door bijv. een
meldingsplicht als je huis leeg komt te staan.
- Premiebetaling: ‘geen premie, geen dekking’(7:934). Je kan het vergeten,
daarom eerst de verzekerde waarschuwen door aanmaning = plicht. Gaat in
praktijk vaak mis als verzekeraar bijv. e-mail stuurt ipv brief (mag niet zomaar).
Of stuurt een brief, maar geen bewijs van verzending.
- Verzekeringsbedrog (fraude). Bedrog (valse bonnetjes), liegen over schade,
oorzaak van de schade, schade zelf veroorzaken.
- Subrogatie: schadeverzekeraars subrogeren in rechten verzekerden en kunnen
zo hun schade verhalen op de veroorzaker van de schade.
- Verval-bedingen: bijv. als leegstand niet binnen 14 dagen wordt vermeld, dan
komt dekking te vervallen Of als er geen 5 brandblusser zijn, vervalt dekking
ook.
Uitleg van polisvoorwaarden
Asser/Wansink: “Verzekeringsovereenkomsten vragen, zoals iedere overeenkomst,
om uitleg zodra de daarbij betrokken partijen over de inhoud van de overeenkomst
of een onderdeel daarvan van mening verschillen” je zou zeggen dat uitleg altijd
nodig is. bijv. uitleg van een polisvoorwaarde.
Haviltex: is het belangrijkste; dus niet enkel taalkundig, maar ook wat partijen in
de gegeven omstandigheden over een weer redelijkerwijs aan de bepalingen
mochten toekennen en wat ze van elkaar mochten verwachten. Mede van belang:
rechtskennis en van welke kringen zijn komen.
Cao-norm staat tegenover Haviltex. Bij uitleg van cao bepalingen gaat het om de
bewoording/de tekst en de schriftelijke toelichting
DSM/FOX: deze scherpte tegenstelling is achterhaald. Er is een vloeiende
overgang. Zie ook Lundiform/Mex: ook indien veel waarde gehecht wordt aan
taalkundige uitleg, kunnen overige omstandigheden ook meewegen zoals wat
partijen verwachten.
Chubb/Dagenstaed: uitleg van polisvoorwaarden die deel uitmaken van
beurspolis. HR: als niet over voorwaarden is onderhandeld en uit stukken geen
andere conclusie kan worden getrokken, dan is uitleg afhankelijk van objectieve
factoren (de polis en toelichting, niet wat men bedoelde)
- Bij consumentenpolis wordt nooit onderhandeld, maar bij beurspolis soms wel.
2
