Biologie
Hoofdstuk 1: Organismen hanteren homeostase
1.1.1
Homeostase:
Het proces waarbij organismen het inwendig milieu in evenwicht houden, ondanks
veranderingen in de omgeving. Bv.: lichaamstemperatuur, bloedsuikerspiegel, etc…
Negatieve terugkoppeling:
Wanneer de reactie tegengesteld is aan de verandering. Zo wordt de verandering
weggewerkt en keert het evenwicht terug.
De hypothalamus is de conductor in de hersenen. Als je het koud hebt, nemen jouw th
ermoreceptoren dat waar en de hypothalamus beslist dat je gaat rillen, waardoor je
het warm krijgt(= negatieve feedback).
1.1.2
Wat je leert/ moet kunnen:
Een onderscheid maken tussen het uitwendig en het inwendig milieu.
Uitleggen wat homeostase is.
De relatie tussen prikkel en reactie afleiden uit voorbeelden.
Het onderscheid maken tussen fysische en chemische prikkels, tussen chemische en fysische prikkels.
Het onderscheid maken tussen een prikkel, receptor, conductor, effector met een voorbeeld.
Uitwendig milieu:
Spijsverteringskanaal en ademhalingswegen. De dokter kan er zonder te snijden in het
lichaam aan. De samenstelling is niet constant.
Inwendig milieu:
Weefselvloeistof, lymfe en bloed. De dokter moet in het lichaam snijden om bij de
componenten te komen. De samenstelling is wel constant.
Een prikkel lokt altijd een reactie uit.
Uitwendige prikkels zijn veranderingen in de omgeving (bv. licht en geluid).
Inwendige prikkels zijn prikkels in ons lichaam (bv. honger en dorst).
Chemische prikkels zijn stoffen die prikkelend werken, bv. geur en smaak.
Fysische prikkels worden veroorzaakt door kracht of energie., bv. licht, warmte, geluid
en druk.
, De prikkeldrempel is de minimumsterkte waarbij prikkel nog waarneembaar is.
Er zijn vijf verschillende receptoren voor de vijf zintuigen:
-In het oog zijn er lichtreceptoren, dat zijn lichtgevoelige cellen.
-In het gehoororgaan zitten geluidsreceptoren, dat zijn cellen die gevoelig zijn voor
geluidstrillingen.
-In de huid liggen gevoelsreceptoren, dat zijn cellen die aanrakingen registreren.
-In de neus bevinden zich geurreceptoren, dat zijn cellen die geursignalen opvangen.
-Op de tong zijn er smaakpapillen met smaakreceptoren, dat zijn cellen die specifieke
smaken waarnemen.
Effectoren zijn spieren of klieren die voor een reactie zorgen.
Een geleider tussen de receptor en de effector, zoals het zenuwstelsel, noem je een
conductor.
Hoofdstuk 2:
2.1.1
Korte inleiding op het oog.
Ogen dienen om te zien, maar het heeft een blinde vlek. Vanaf deze vlek vertrekt het oogzenuw naar
de hersenen. Er zitten daar geen receptoren, wordt er geen licht opgevangen.
Het wordt niet als zodanig ervaren omdat de hersenen het ontbrekend beeld aanvullen.
In het oog zit ons netvlies met lichtreceptoren. Die receptoren sturen lichtsignalen die binnenkomen
door de pupil, via de oogzenuw naar de hersenen.
Voorkennis oefeningen maken
Hoofdstuk 1: Organismen hanteren homeostase
1.1.1
Homeostase:
Het proces waarbij organismen het inwendig milieu in evenwicht houden, ondanks
veranderingen in de omgeving. Bv.: lichaamstemperatuur, bloedsuikerspiegel, etc…
Negatieve terugkoppeling:
Wanneer de reactie tegengesteld is aan de verandering. Zo wordt de verandering
weggewerkt en keert het evenwicht terug.
De hypothalamus is de conductor in de hersenen. Als je het koud hebt, nemen jouw th
ermoreceptoren dat waar en de hypothalamus beslist dat je gaat rillen, waardoor je
het warm krijgt(= negatieve feedback).
1.1.2
Wat je leert/ moet kunnen:
Een onderscheid maken tussen het uitwendig en het inwendig milieu.
Uitleggen wat homeostase is.
De relatie tussen prikkel en reactie afleiden uit voorbeelden.
Het onderscheid maken tussen fysische en chemische prikkels, tussen chemische en fysische prikkels.
Het onderscheid maken tussen een prikkel, receptor, conductor, effector met een voorbeeld.
Uitwendig milieu:
Spijsverteringskanaal en ademhalingswegen. De dokter kan er zonder te snijden in het
lichaam aan. De samenstelling is niet constant.
Inwendig milieu:
Weefselvloeistof, lymfe en bloed. De dokter moet in het lichaam snijden om bij de
componenten te komen. De samenstelling is wel constant.
Een prikkel lokt altijd een reactie uit.
Uitwendige prikkels zijn veranderingen in de omgeving (bv. licht en geluid).
Inwendige prikkels zijn prikkels in ons lichaam (bv. honger en dorst).
Chemische prikkels zijn stoffen die prikkelend werken, bv. geur en smaak.
Fysische prikkels worden veroorzaakt door kracht of energie., bv. licht, warmte, geluid
en druk.
, De prikkeldrempel is de minimumsterkte waarbij prikkel nog waarneembaar is.
Er zijn vijf verschillende receptoren voor de vijf zintuigen:
-In het oog zijn er lichtreceptoren, dat zijn lichtgevoelige cellen.
-In het gehoororgaan zitten geluidsreceptoren, dat zijn cellen die gevoelig zijn voor
geluidstrillingen.
-In de huid liggen gevoelsreceptoren, dat zijn cellen die aanrakingen registreren.
-In de neus bevinden zich geurreceptoren, dat zijn cellen die geursignalen opvangen.
-Op de tong zijn er smaakpapillen met smaakreceptoren, dat zijn cellen die specifieke
smaken waarnemen.
Effectoren zijn spieren of klieren die voor een reactie zorgen.
Een geleider tussen de receptor en de effector, zoals het zenuwstelsel, noem je een
conductor.
Hoofdstuk 2:
2.1.1
Korte inleiding op het oog.
Ogen dienen om te zien, maar het heeft een blinde vlek. Vanaf deze vlek vertrekt het oogzenuw naar
de hersenen. Er zitten daar geen receptoren, wordt er geen licht opgevangen.
Het wordt niet als zodanig ervaren omdat de hersenen het ontbrekend beeld aanvullen.
In het oog zit ons netvlies met lichtreceptoren. Die receptoren sturen lichtsignalen die binnenkomen
door de pupil, via de oogzenuw naar de hersenen.
Voorkennis oefeningen maken
